Superlatyw.
W roku 1993 Gmina Ewangelicko-Luterańska w Cunewalde zwróciła się do wszystkich urzędów kościelnych krajów związkowych i otrzymała potwierdzenie: jej Dom Boży, posiadający 2.632 miejsca siedzące, jest największym ewangelickim kościołem wiejskim w całych Niemczech. Poprzednia budowla, sięgająca jeszcze średniowiecza, stała się po wojnie trzydziestoletniej za mała w wyniku szybko rozrastającej się gminy, obejmującej cztery wsie. Jak wtedy było w zwyczaju, wielkość nowej budowy była obliczana na podstawie „połowy liczby dusz” danych miejscowości. Kościół został zbudowany w latach 1781-1793 również dzięki datkom biednych tkaczy, którzy wtedy stanowili większość mieszkańców. Także loteria z 14 tys. losów przyczyniła się do finansowania nowej budowy kościoła.
Wyposażenie.
Na zewnątrz jasnoszara, zrekonstruowana w latach 2003-2004, budowla z jej 61-metrową wieżą i stromym czterospadkowym dachem czyni wrażenie na zwiedzających. Wewnątrz oddziaływuje ona dzięki trzem emporom i klasycystycznej formie wyrazu przejrzyście, jasno i swobodnie. Pochodzące z roku 1450 figury apostołów i ambona z roku 1656 przypominają o poprzednim kościele. Organy z roku 1840 – należące do najpiękniej brzmiących w całych Górnych Łużycach – są najważniejszym dziełem urodzonego w Neugersdorf Chrystiana Fryderyka Reißa. Powiązania z Czechami symbolizują duże kryształowe lichtarze (1817 r.) z Jablonecu nad Nysą/Gablonz. Dziełem żytawskim są witraże z medalionami Marcina Lutra i Filipa Melanchtona. Doszły one z końcem XIX stulecia w wyniku klasycystycznego urządzenia wnętrz. Wtedy też powstał ołtarz i obrazy ścienne.
Morze świateł.
Nie tylko swojej wielkości zawdzięcza kościół wiejski swoją sławę, ale również „pochód świateł” w Wigilię przyczynia się do tego. Ten jedyny w swoim rodzaju zwyczaj sięga roku 1817. Dzieci i konfirmanci zbierają się z kunsztownie wykonanymi piramidami świetlnymi przy ołtarzu i tworzą istne morze światła jako kulisy do chorału „Hosanna” kompozytora z Herrnhutu, Christiana Gregora.
Zwiedzanie: |
nie ma stałych godzin otwarcia, |
Oficjalne oprowadzania: |
maj – październik |
Cele wycieczkowe: |
Domy o konstrukcji wiązanej – jedyny w swoim rodzaju w całej Europie
ludowy sposób budownictwa |
Ewangelicko-Luterańska Gmina Kościoła w Cunewalde
Kontakt: pastor Heino Groß
Kirchweg 1
02733 Cunewalde
Telefon: +49 (35877) 27431
Fax: +49 (35877) 27444